MUSTAFA KEMAL ATATÜRK’ÜN HAYATI

• 1881 yılında Selanik’te Kocakasım Paşa mahallesi,Islahahne caddesinde bu gün müze olarak kullanılan 3 katlı evde doğdu.Annesi Zübeyde Hanım,babası Ali Rıza Efendi’dir.Babası sırasıyla;gümrük ve vakıf(evkaf) memurluğu ve kereste tüccarlığı yapmıştır.
• Mustafa Kemal’in kendisinden başka 5 kardeşi daha vardır;Fatma,Ahmet,Ömer,Naciye,Makbule.Naciye ve Makbule dışındakiler Kuşpalazı hastalığından küçük yaşlarda ardı ardına ölürlerken,Naciye 12 yaşındayken ölmüştür;Makbule ise 1956 ‘da ölmüştür ve en uzun yaşayan kardeş olmuştur.
• Küçük Mustafa okul yaşına geldiğinde annesinin isteğiyle ,geleneksel eğitim veren Mahalle Mektebi’ne yazılır önce.Sonra da babasının istediği daha modern eğitim veren Şemsi Efendi Mektebi’ne(okuluna)yazılır.Böylece her ikisinin de isteği yerine gelmiş olur.
• 1888’de 7 yaşındayken babasını kaybetmiştir.Babasını kaybetmeleriyle yetim kalan,Mustafa,Naciye ve Makbuleyi anneleri,Selanik yakınlarındaki Langaza’da subaşılık yapan dayı Hüseyin Efendi’nin yanına götürmüş ve orada Rabla adlı çiftlikte çalışmaya başlamışlardır.Ancak eğitimden uzak kalması kimsenin hoşuna gitmemiş ve Mustafa geri dönerek,Selanik’te teyzesinin yanında eğitimine devam etmiştir.
• 1893’te,İlkokuldan sonra,önce Selanik Mülkiye Rüştiyesine (sivil ortaokul) ,sonra da Selanik Askeri Rüştiyesine gider. (Böylece askerlik mesleğine ilk adımını atmış olur).
• ***Bu okuldaki matematik öğretmeniyle aynı adı taşıdığından “Kemal”adını alır.
• Babasının ölümüyle hayatı zorlaşan Zübeyde hanım Ragıp Efendi adlı bir kişiyle evlenmiş ve Atatürk’ün üvey kardeşleri olan, Süreyya,Hakkı ve Rukiye doğmuştur
• 1895’te Manastır Askeri İdadisi’ne (Askeri Lise) girdi, burada yatılı olarak okudu.
• 1899’da İstanbul Harp Okulu’nun piyade bölümüne girdi.
• 1902’de Kurmay Subay (Teğmen)olarak İstanbul Harp Akademisi’ne seçildi.
• 1905’’te Harp Akademisini Kurmay Yüzbaşı olarak bitirdi.Ve ilk görev yeri olan Şamdaki 5. Orduya bağlı 30. Süvarı Alayına atandı.
• Şamdaki arkadaşları ile Vatan ve Hürriyet Cemiyeti adıyla bir dernek kurdu.Stajını Şam’da tamamladıktan sonra Makedonya’da II.Ordu’ya atandı.
• Daha sonra ,merkezi Manastır’da bulunan III. Ordu Karargahına atandı.31 Mart Ayaklanmasının bastırılması için İstanbul’a gelen Hareket Ordusu’nun Kurmay Başkanlığını yaptı.
• Trablusgarp Savaşı’na ,Enver Paşayla beraber gönüllü olarak katıldı.Derne ve Tobruk’ta başarılı savunma savaşları yaptı.Rütbesi binbaşılığa yükseltildi.
• 1910 yılında Fransa’ya gönderildi ve Picardie Manevralarına katıldı.
• Balkan Savaşlarında Bahr i Sefid (Akdeniz) Harekat Şubesi Müdürlüğüne atandı. Dimeteko ve Bolayır Kolordusu Kurmay Başkanlığına getirildi.Dimeteko ve Edirne’nin alınışında hizmetleri görüldü.Balkan Savaşından sonra Sofya’da ateşemiliter(askeri ateşe) iken yarbaylığa terfi etti.
• Mustafa Kemal’in I. Dünya Savaşından önceki son görevi Yıldırım Orduları Grup Komutanlığı’dır.
• I.Dünya savaşında faal bir hizmet istediyse de uzun süre kendisine verilmedi.Daha sonra merkezi Tekirdağ’da bulunan 19.Tümen Komutanlığına atandı.I.Dünya Savaşında Çanakkale Cephesinde 19.Tümen Komutanı olarak büyük başarılar kazandı.(Arıburnu,Anafartalar,Conkbayırı)Rütbesi albay oldu(1915)
• Edirne’de bulunan 16.Kolordu Komutanlığına atandı.Bu ordu,Kafkas Cephesine sevkedilmek üzere Diyarbakır’a nakledilince Diyarbakır’a gitti.Rütbesi generalliğe yükseltildi.(1916)
• Ruslardan Muş ve Bitlis’i aldı.Ardından II.Ordu Komutanı oldu.(1917)
• Bu arada veliaht Vahdettin’le beraber Almanya’ya gitti,orada rahatsızlandı ve kısa süreli tedavi gördü.
• Suriye’deki 7. Ordu komutanlığına 1917 ‘de atandı.Iraktaki 6. ordu ile Suriyedeki 7. Ordunun birleşmesiyle “Yıldırım Orduları Grubu “kurulmuştu.Başında Alman general Limon Von Sanders vardı.1918’de onun yerine Yıldırım Orduları Grup Komutanlığına atandı.Birkaç gün sonra ,Mondros Mütarekesi imzalanınca, İstanbul’a çağrıldı.
• 24 Nisan 1920’de ve 13 Ağustos 1923’te iki kere TBMM başkanı seçildi;bu, hem devlet başkanlığı hem de başbakanlık anlamına geliyordu.
• 29 Ekim 1923’te Cumhurbaşkanı seçildi.Sonraki yıllarda üç kez daha yeniden cumhurbaşkanı seçildi;

1927,1931 ve 1935.(Yeni anayasa gereği 4 yılda bir cumhurbaşkanı seçilmesi gerekiyordu.)

• 29 Ocak 1923’te evlendi;5 Ağustos 1925’te boşandı.Hem devlet işleri hem de yurt gezileri nedeniyle eşine ayıracak zamanı olmuyordu.

• Öz çocuğu olmayan Mustafa Kemal çocukları çok severdi ve pek çok çocuğu evlatlık edinmişti.

Sabiha(Gökçen),Ülkü(Doğançay),Afet(İnan),Nebile,Ru kiye(Erkin)Abdurrahim(Tunsak),çoban(Sığırtmaç) Mustafa…

• Sakarya adlı atına ve köpeği Fox’a çok önem verirdi.
• Kitap okumayı,müzik dinlemeyi(Rumeli Türküleri),dans etmeyi,bilardo ve tavla oynamayı,ata binmeyi,yüzmeyi çok severdi;zeybeği ve güreşi izlemeyi de severdi.
• Fransızca ve Almanca biliyordu.

ESERLERİ

1. En büyük eseri Türkiye Cumhuriyeti’dir.Ayrıca İlke ve İnkılapları da bize bıraktığı eserlerdendir.
2. Cumhuriyet Halk Fırkasının İkinci büyük kurultayında(15-20 Ekim 1927) okuduğu ve milli mücadele için önemli bir belge olan Nutuk da O’nun ölmez eserleri arasındadır.Mustafa Kemal,Samsun’a çıkışını anlatarak başladığı bu eseri Gençliğe Hitabe ile bitirir.1927 yılına kadar gerçekleştirdiği inkılap hareketlerinden de söz eder.Toplam 36,5 saat süren bu okuyuşunu 6 günde yapmıştır.
3. Liselerde okutulmak üzere hazırlanan Vatandaş için Medeni Bilgiler adlı kitabın ve dört ciltlik Genel Tarih adlı kitabın hazırlanmasında da büyük emeği vardır.
4. Orta öğretimde okutulmak üzere Geometri adıyla başka bir kitabı daha vardır.(1937’de Dolmabahçe sarayında yazmıştır.(Liselerde okutulan Geometri kitaplarında çok sayıda Farsça ve Arapça tabir bulunduğu için Türkçe terimlerle öğrenmenin daha kolay olacağını düşünmüştür.)
5. Takımın Muharebe Eğitimi(Almanca’dan tercüme etmiştir)
6. Cumalı Ordugahı(Makedonya bölgesindeki ordugahında yazmıştır)
7. Tabiye Tatbikat ve Seyahatı
8. Bölüğün Muharebe Eğitimi
9. Zabıt ve Kumandan ile Hasbihal (Subay Komutanla Konuşmalar).1914 yılında yarbay rütbesiyle Sofya’da bulunduğu sırada yazmıştır.
10. Tabiye Meselesinin Halli ve Emirlerin Sureti Tahririne Dair Nesayih