Memduh Şevket Esendal



Türk yazar

Takma adı: M.S M.S.E. Mustafa Yalınkat M. Oğulcak İstemenoğlu

Doğumu: 29 Mart 1883

Çorlu

Ölümü: 16 Mayıs 1952

Ankara

Mesleği: Şair

Milliyeti: Türk

Dönem: Cumhuriyet dönemi

Etkilendikleri: Ömer Seyfettin



Memduh Şevket Esendal (29 Mart 1883 Çorlu - 16 Mayıs 1952 Ankara) Türk yazardır.







Hayatı

Ailesi çiftçilikle uğraşıyordu. Birbirini izleyen Savaşlar yüzünden düzgün öğrenim yapamamıştı. Çocukluğunda doktor olmak isteyen Esendal babasının ölümünden ve Balkan Savaşı'nın çıkmasından sonra İstanbul'a gelmiş savaş bitince yeniden Çorlu'ya dönmüştür. 1906`da 20 yaşlarında iken o zamanlar gizli bir dernek olan İttihat ve Terakki Cemiyeti'ne üye olmuştur. Esendal İttihat ve Terakki tarafından İstanbul Teftiş Kurulu'na çağrılmış (1908) bu tarihten sonra parti müfettişi olarak Anadolu ve Rumeli'yi yakından görüp tanımak fırsatını bulmuştur.



1920`de TBMM hükûmetinin ilk orta elçisi olarak Azerbaycan'a gönderilmiş Kurtuluş Savaşı sonunda yurda dönmüştür. O dönem iktidarının hoş karşılamadığı Meslek Gazetesi 'ni çıkarmış (1925) İzmir Suikasti'nin iktidara muhaliflerini "tasfiye" olanağı vermesi üzerine 1926`da elçilik göreviyle yurtdışına gönderilmiştir. Esendal elçi ve büyük elçi olarak 12 yıl kadar İran Afganistan ve Sovyetler Birliği'nde kalmıştır. Kendi çabasıyla bu süre içinde Farsça Fransızca ve Rusça öğrenmiştir.



1938 yılında yurda dönünce önce Bilecik sonra Elazığ milletvekilliği yapmış daha sonra CHP Genel Sekreteri olmuştur (1941 - 1945). Bu görevi sırasında partinin gençleşmesine 35'ler Hareketi'nin gelişmesine destek olmuş daha sonra kendi isteğiyle bu görevinden ayrılmıştır (1945). Son yıllarını öykülerini yazmak yapıtlarını derleyip kitaplaştırmakla geçirmiştir. Kabataş Erkek Lisesi'nde tarih ve coğrafya öğretmenliği görevinde bulunmuştur.



Memduh Şevket Esendal 16 Mayıs 1952'de Ankara'da ölmüştür.





Üslubu

Esendal'ın edebiyatımıza getirdiği en önemli yenilik ele aldığı konuları büyük bir sadelikle işlemesidir. Bu konular yine sıradan insanların yaşamları etrafında gezinir. Öykücülüğe başladığı ilk yıllarda dilde sadeleşmenin öncüsü olan Ömer Seyfettin'in izinden giden Esendal ustalık dönemine eriştiğinde hem Ömer Seyfettin'den hem de kendi çağdaşlarından daha sade ve düzün bir dille yazmıştır. Uslübunda Çehov'un etkileri açıkça görülür. Hatta bazı öyküleri Çehov'dan yapılmış uyarlamalardır. Ancak bu etki yazım tarzı dildeki sadelik kişilerin seçilişi ile sınırlı kalır. Esendal Çehov'un karamsar bakışını tekrarlamaz. Kendi deyişiyle; insanlara yaşamak için ümit kuvvet ve neşe veren yazılardan hoşlanır insanları yoğunmuş mutfak paçavrasına çeviren ve yeise düşüren yazılardan hoşlanmaz.



Eserleri



Anlaşılmamış Bir Nokta

Güzel Bir Ölüm

Bir Haydut Kuş

Şu Soyadı Konusu

Küp Kırığı Pabuç Eskisi

Geçmiş Günler

Yol Arkadaşları

Doktor Savdur

Gezide

Bir Kucak Çiçek

Kedi

Aptal Memiş

Terbiyesi En Güç Hayvan

Hatice

İşin Dibi Bozulmuş

Hırsız-Polis

Tutkunluk

Adım

Bana Kaçık Derler

Santa Kastello

Nazırın Odacısı

Gece Kuşu

Buğday Almağa Köye Gitmiştik

Konuşma Turan Hanım

Ayaşlı ve Kiracıları





Öyküleri

Bir Kucak Çiçek

Bizim Nesibe

Gödeli Mehmet

Güllüce Bağları Yolunda

Hava Parası

İhtiyar Çilingir

Kelepir

Mendil Altınta

Otlakçı

Sahan Külbastısı

Veysel Çavuş

Gönül Kaçanı Kovalar

Hatıra

Tahran Anıları ve Düşsel Yazılar

Mektup

Kızıma Mektuplar

Oğullarıma Mektuplar







______alıntıdır______