Herkesin kanı herkese uymaz. Bazı adamların kan suyu yabancı bir kanın al yuvarlarını birbirine yapıştırır, çö*kertir. Uzun araştırmalar göstermiştir ki, al yuvarlarda iki farklı protein maddesi bulunabilir ki, bu yapışmaya ve çökmeye sebep olur. Bu maddelerden birisine A, ötekine B denir. Buna göre dört kan grupu vardır.

Bazı insanların al yuvarlarında A maddesi, bazıların B mad*desi, bazılarında her ikisi bulunur. Bazılarının kanında da bu mad*delerden hiç birisi bulunmaz. Buna göre insanlar A, B, AB., O grupuna mensup olurlar. Herkes ancak mensup olduğu gruptan kan alabilir. (O) grupu herkese kan verebilir. Bu sebeple (O) gru*buna mensup insanlara genel verici denir. Yeni araştırmalar gös*teriyor ki, bu sınıflandırmayı daha da genişletmek lâzımdır. A grupunun Al, A2, A3… beş tâli grupa ayrıldığı görülmüştür. Ni

hayet son zamanlarda bir de Rhesus faktörü bulunmuştur. İnsan*ların yüzde 85 i hangi grupa mensup olurlarsa olsunlar, al yuvar*larında bir maddeyi daha ihtiva ederler ki, aynı madde Rhesus maymunlarında da bulunmuştur. Onun için bu maddeye Rhesus faktörü denir. İnsanların yüzde 15 inde bu faktör yoktur. Rhesus’-lu bir adamın kanı, bunu ihtiva etmiyen bir adama nakledilirse ilk defasında bir arıza görülmez. Fakat ikinci bir defa aynı kan*dan verilirse ciddî arızalar başgösterir. Alıcının kanında al yu*varlar dibe çöker. Aynı Rhesus faktörü ağır bir kan hastalığı olan Eritroblastoza da sebep olur. Bu, yeni doğmuş çocuklarda olur. Böyle çocuklar yaşamaz. Bunun sebebi çocuğun anasının Rhesus’suz, babasının ise Rhesus’lu oluşudur.

Çeşitli kan gruplarının bulunuşu ceza hukuku bakımından da önem kazanmıştır. Meselâ, şüpheli bir adamın elbiselerinde kan lekeleri bulunur ve bu lekeler şüpheli adamın kanına uymazsa bu kanın kendi kanı olmadığı anlaşılır. Bazı vak’alarda kan grupu muayenesi, babalığın tâyininde de rol oynar. Çocuk kan grupu bakımından muayyen derecede anaya ve babaya çeker. Ancak herhangi şüpheli bir adamın kan grupu çocuğunkine uyuyor diye o adamı baba olarak kabul etmek doğru değildir. Çünkü aynı * gruptan bir çok erkekler vardır. Şu halde kan grubu muayenesile, zan altında bir adamın çocuğun grubuna uymaması takdirinde baba olmadığına hükmedebiliriz. Fakat uygun gruptan iseler bu hal behemehal onun baba olduğunu isbat etmez.

Kan grupunun muayenesi için bir damla kan yeter. Bu damla A ve B gruplarına mensup muayene serumlarile birleştirilir. Bir, iki dakika sonra, çökme olacaksa, gözle görülebilecek bir kan çö*küntüsü meydana gelir.

Kanın al yuvarlan ince bir tüp içinde saatte 3-7 milimetre çö*ker (sedimantasyon hızı veremde, ateşli hastalıklarda ve gebelik*te bu hız artar).

Kan suyu içinde çeşitli maddeler vardır. Proteinlerden başka kan şekeri önemlidir. Sağlam insan kanında litrede bir gram şeker bulunur. Bunun artmasına şeker hastalığı denir