ALÇI i. Alçıtaşının hafifçe pişirilmesi ve öğütülmesiyle elde edilen madde. (Bk. ANSİKL.)
— Dişçilik. Dişçi alçısı, diş tababetinde protez işlerinde kullanılan alçı.
— înş. Alçı işi, alçıdan yapılmış inşaat işleri. || Alçı kabartmacılığı, tavan ve duvarlara alçı ile yapılan süsleme. Bk. ANSİKL. || Alçı örme, taş ve lata kullanmadan, el ile yüksek mutfak bacalarının ve sandıkların yapımında kullanılan alçı bölme. || Alçı örmek, alçıyı mala ve elle fırlatmadan ve yapıştırmadan kullanmak. || İnce inşaat alçısı, içinde büyük taneler bulunmayan ve son tabakanın çekilmesinde kullanılan alçı. || Kaba inşaat alçısı, duvarlarla tavanların çatılmasında ilk tabaka olarak kullanılan kalın öğütülmüş alçı. || Kalıp alçısı, bazı eşyanın yapımında (porselen, fayans) veya kalıbını almakta kullanılan alçı.
— Kim. Şaplı alçı, 150°C'de pişirilerek bir şap eriyiğine batırılan alçıtaşlarının 600 -700°C'de pişirildikten sonra ince öğütülmesiyle elde edilir. || Yüksek dirençli alçı, içinde, rutubete doymuş havada, düşük ısı ile hazırlanmış yarı-hidrat ve sülfat-anhidrit türleri bulunan alçı.
— Tıp. Alçıya koymak (almak), kırılan bir kemiğin çabuk ve düzgün kaynaması için sargıladıktan sonra alçıyla kaplamak.
— Zır. [Toprağa] Alçı serpmek, alçı gömmek. Bk. ANSİKL.
— ANSİKL. Alçıtaşının, yani bihidrat kalsiyum sülfatın, 150cC gibi çok düşük bir ısıda neminin alınmasıyle alçı elde edilir. Pişirme işi bazen kuru havalı fırınlarda (sabit veya dönen), bazen de nemli havalı fırınlarda (sabit veya dönen) sürekli yahut aralıklı şekilde yapılır. Ticarette kullanılan alçı karışık bir üründür, çünkü içinde değişik miktarlarda kalsiyum sülfat, anhidritler veya hidritli maddeler bulunabilir ve ona göre de nitelikleri değişebilir.
— İnş. Eski yapı işlerinde özellikle camilerin kubbe ve tavanlarında çok görülen bu süsleme sanatı, sıva üstüne mıhlanan çivilerin üzerine tutturulmak suretiyle alçıdan kabartma olarak yapılır. Bu tarz alçı süsleme daha çok kiremit rengi ve kırmızı zemin üzerine beyaz olarak bırakılır, araları bazen çeşitli renklerle boyanır, bazen de çivi parçalarıyle süslenirdi. Kabartmalar çok kaim yapılmazdı. Mala ile yapıldığından malakârı adı verilmiştir. Fırça ile yapılan süslemeye de kale m kân denilir.
Mimar Sinan'ın eseri olan Sokullu camii'nin tabakalarının ye mahfillerinin tavanlarında bu sanatın en güzel örnekleri yer alır.
— Zır. Eskiden kalkerli bir katkı olarak kabul edilen alçı, her şeyden önce, içindeki kükürt ye kalsiyumdan dolayı besleyici bjr maddedir. Alçılama, hektar basına 400 ile 600 kg. lık bir doz halinde sunî çayır (yonca, kaba yonca ve evliya otu) için faydalıdır. Toprağın tuzdan arınması için de bol miktarda alçılama yapılır. Alçı, brüt halde (katı alçı), kireçleştikten sonra (pişmiş alçı) ve yarı pişmiş (ilk ikisinin karışımı) olarak kullanılır.


LinkBack URL
About LinkBacks
Alıntı ile Cevapla