ALFONSO X Akıllı (Toledo 1221-Sevilla 1284), Castilla ve Leon kralı (1252-1284), Germen imparatoru (1267-1272), Fernando III ile Schwabenli Beatrix'in (Germanya krali Philipp'in kızı) büyük oğulları. Dış politikasında fazla masrafa girmesinden düşmanları (isyan eden oğlu Sancho ve Fransa kralı) faydalandılar. Çağının en aydın hükümdarlarından biriydi. XIII. yy.da İspanya'da gelişen fikir hareketlerine canlılık veren oydu. Kendisi de Galicia diliyle şiirler yazdı (Las Cantigas de Santa Maria [Santa Maria'nın İlâhileri]); İspanya'nın halk diliyle yazılmış ilk tarih denemesi olan Cronica GeneraVm yazılmasına önayak oldu; fakat yayımlanmasını yönettiği iki önemli eserden biri hukuk (Siete Partidas), öteki astronomi (Alfonso Cetvelleri) üzerindedir. Büyük oğlu Cerda beyi Fernando, 1275'te öldüğünden, yerine geçmek üzere ikinci oğlu Yürekli Sancho IV'ü, Fernando'nun oğulları Cerda «ıntante» ları zararına olarak, kendisine halef tayin etti.