ASİRİYOLOJİ i. (fr. assyriologie). Eski Asur'u inceleyen ilim.

— ANSİKL. 1850'ye doğru İngiltere'de Hincks ve Ravvlinson'un, Fransa'da Jules Oppert'in çalışmaları sonucu doğan asiriyoloji, Grote-fend'in, XIX. yy. başlangıcında, üç dildeki (Eski Farsça, Elam, Asur-Babil ve Akkad dilleri) Persepolis yazıtlarını çözmeğe girişmesiyle ilk adımlarını atmıştı. Asur-Babil yazısı hem hece, hem de ideografi özelliği gösterdiğinden ortaya birtakım güçlükler çıkıyordu. Mezopotamya'nın çeşitli bölgelerine giden, Botta, Place, Fresnel ve Oppert'den kurulu fransız ve Layard ile George Smith'ten kurulu ingiliz heyetlerinin ilmî gezilerinde çok sayıda çivi yazısı bulundu. Oppert, uzun tartışmalar sonunda yazının çözülmesi ile ilgili görüşlerini kabul ettirdi ve 1860'ta Elements de la Grammaire Assyrienne'i (Asur Dilbilgisinin İlkeleri) yayımladı. Daha sonra, öncülerin çabaları sonunda, birçok asiriyolog bu ilmin gelişmesine yardımcı oldu. Araştırmaların başlangıcında, geçen yüzyılda bulunan metinlerin büyük çoğunluğunun Asurlulara ait obuası (özellikle Asurba-nipal'in Ninova'daki kütüphanesi) dolayısıyle seçilmiş olan «asiriyoloji» terimi, uzun süre, Sümer, Elam, Hurri, Ugarit dilleri gibi yakın alanları da kapsadı; ama bu dilleri ele alan incelemeler de yavaş yavaş genişleyerek ayrı birer ilim dalı haline geldi.